Home      Vereniging      Actueel      Genealogie      Contact      Archiefindex      Links      Fotoarchief       Mededelingenblad     Publicaties

Vrouwenrecht en Liberalisme aan de Merwededijk

drs. P. den Breeijen


Een bijkomstig voordeel voor mensen die 'op hun oude dag' geschiedenis gaan studeren is, dat je ook in aanraking komt met onderwerpen waarin je je voordien nooit hebt verdiept en die een reden geven eens na te gaan hoe dit 'vroeger bij ons' zijn beslag kreeg. Zo is dit boekje voortgekomen uit een scriptie, die ik in 1992/93 gemaakt heb voor een door mevr. dr. Ulla Jansz. geleid werkcollege 'Individu, gezin en gemeenschap in het Liberalisme'.


Enige tijd hiervoor had de Historische Vereniging Hardinxveld-Giessendam de leggers van de plaatselijke streekkrant, de 'Nieuwe Merwebode' in bruikleen gekregen. Dit betreft de jaargangen 1887 t/m 1919, waarbij er voor 1902 een aantal jaren ontbreekt. Ik wilde graag nader kennis maken met deze kranten en door een bijpassend scriptie-onderwerp te kiezen kon ik het nuttige met het aangename verenigen. Hier zou, dacht ik, wel het nodige in staan uit de tijd der 'eerste feministische golf, een onderwerp dat nauw aansloot bij dit werkcollege. Het betreft voor mij letterlijk een onderwerp uit groot-moederstijd, waarover ik wel heb gehoord, maar waarvan ik toch weinig afwist. Ik heb uiteraard de meeste dorpsbewoners van rond 1900 niet meer gekend, maar over velen van hen nog wel horen vertellen, zodat ik ze min of meer kan 'plaatsen'.


Het is niet gelukt erachter te komen of er ter plaatse nog archiefmateriaal van Liberalen of Vrouwenbond uit die tijd bewaard is, dat aanvullende gegevens kan leveren. Gelukkig zijn er landelijk nog wel enkele gegevens bewaard bij het Internationaal informatiecentrum en archief v/d Vrouwenbeweging te Amsterdam, waar het archief van de Nederlandsche Bond voor Vrouwenkiesrecht bewaard wordt.


Dit is dus een voornamelijk op de 'Nieuwe Merwebode' berustend verhaal over feiten en achtergronden van het streven naar gelijkberechtiging van vrouwen en mannen in Hardinxveld en Giessendam, voornamelijk gezien vanuit de merendeels liberale bovenlaag van de bevolking. Dit is waar nodig geplaatst tegen de achtergrond van de politieke, maatschappelijke en kerkelijke situatie aan het begin van deze eeuw, toen de strijd voor het vrouwenkiesrecht het hoogtepunt beleefde.


Dat het in 1994 juist een eeuw geleden is dat de Vereniging voor Vrouwenkiesrecht werd opgericht en 75 jaar dat de vrouwen in Nederland voor het eerst mochten stemmen is geen reden van deze uitgave, maar wel een aardige bijkomstigheid.



46 pag./21 ill./1997
ISBN 90-70960-36-2