Voorjaarslezing en algemene ledenvergadering
14 april 2020

Voorjaarslezing 14 april 2020 in De Parel, Talmastraat 9

De in Giessendam geboren en getogen Kees Tukker geeft op 14 april a.s. in De Parel, Talmastraat 9 in Hardinxveld-Giessendam een lezing in het kader van 75 jaar bevrijding. Het zal gaan over de de voedselvoorziening in de oorlog, waar hij het bij Ambo|Anthos verschenen boek De Voedselcommissaris over schreef, dat door de pers lovend is ontvangen. De Volkskrant beloonde het met vijf sterren: ‘Kees Tukker schreef een monument’, aldus de recensent.

In De Voedselcommissaris onderzoekt de auteur de voedselvoorziening in Nederland in de Tweede Wereldoorlog aan de hand van een zoektocht naar zijn oudoom Jan Groen Tukker, die in Giessen-Oudekerk in dezelfde boerderij werd geboren als hij. Omdat deze man in de oorlog ‘onder de Duitsers’ had doorgewerkt kleefde er een smet aan hem. Omdat hij na de oorlog niettemin in een Mercedes-met chauffeur reed en in een prachtige villa aan de Giessen woonde intrigeerde deze man hem. Was hij goed geweest, of fout of iets er tussenin.

In zijn zoektocht naar het antwoord op deze vraag ontrafelde hij de vrijwel vergeten wereld van de totstandkoming én de uitvoering van een systeem dat als doel had elke Nederlander, rijk of arm, te verzekeren van een zelfde hoeveelheid voedsel, zodanig dat de volksgezondheid erdoor zou worden gegarandeerd.
In De Voedselcommissaris komen veel onbekende aspecten naar voren. In tegenstelling tot wat men algemeen aanneemt werd Nederland niet door de oorlog verrast. Hoge ambtenaren, waaronder Jan Groen Tukker, bleken al in 1937 met voorbereidingen begonnen met de zg. Economische Verdediging. De voedselvoorziening was hiervan een belangrijk onderdeel. Omdat het onder leiding van het ministerie van Oorlog bij praten bleef, trokken deze ambtenaren zich hieruit in 1938 terug en gingen ze op het ministerie van economische Zaken op volle kracht vooruit.

Uit het boek blijkt onder meer dat er gedurende de hele oorlog voldoende voedsel was. Zelfs in de laatste oorlogswinter. De duizenden hongerdoden die in de winter van 1944/1945 in het westen vielen waren het gevolg van een falende distributie, veroorzaakt door de Slag om Arnhem, de door de regering in Londen afgekondigde algehele Spoorwegstaking waardoor geen voedsel kon worden aangevoerd, de daaropvolgende Duitse blokkade van West-Nederland, én de tot aan de bevrijding aanhoudende onwil van onze regering deze Spoorwegstaking op te heffen. Alles met als gevolg dat de voedselvoorraden in het oosten en noorden niet voor het invallen van de winter, en zelfs niet daarna, naar de grote steden vervoerd konden worden.
De schrijver volgt in de lezing de zoektocht naar de rol die zijn oudoom had, een zoektocht die ruim 25 jaar duurde en tot een verassende uitkomst leidde. Achter het ‘Er was iets met hem in de oorlog’ bleek een man verborgen te gaan die ook in de familie onbekend was.

Kees Tukker (1955) is journalist en schrijver.

Vooraf wordt de jaarlijkse Algemene Ledenvergadering gehouden

Naar overzicht
Volgend bericht

Word lid van
onze vereniging!

Lid worden